Nuestra Casa

Periode: 1963 - 1978
Plaatsaanduiding: Bennekomseweg, Ede

 

Het vinden van voldoende personeel voor de ENKA was eigenlijk van begin af aan moeizaam. Eind vijftiger jaren kwamen als eerste ‘gastarbeiders’ de Italianen naar ons land; de meesten hiervan bleven maar enkele jaren. In 1963 besloot de ENKA om, samen met enkele andere Gelderse bedrijven, personeel te gaan zoeken in Spanje. Men kreeg toestemming om in de streek ‘Galicië’, in het noordwesten van Spanje, te gaan werven. Eerst ging het om enkele tientallen nieuwe medewerkers, maar later werden het er ruim driehonderd.

Pensions

In eerste instantie werden de Spanjaarden in pensions in Ede en Otterlo ondergebracht. Later werd voor de huisvesting van deze groep (allemaal  jonge mannen) een flink wooncomplex gebouwd aan de Bennekomseweg, schuin tegenover De Reehorst. Dit complex kreeg de naam Nuestra Casa (Ons Huis). Hier woonden aanvankelijk ook medewerkers van de fabriek in Arnhem, voor hen werd daar later ook een Casa gebouwd. De eerste jaren woonden er gemiddeld tweehonderd mensen in Nuestra Casa.

Wooncomplex

Het wooncomplex bestond uit drie paviljoens met in totaal 34 units. Elke unit had twee, karig gemeubileerde, slaapkamers met elk 4 bedden. De maximum capaciteit van het complex was dus 272 personen. Verder waren er twee beheerders-woningen, een recreatieruimte en een dienstgebouw met o.a. de keuken en de kantine. Buiten was dan nog een klein voetbalveld. Nuestra Casa werd op 8 oktober 1963 geopend.

Einde

In 1969 woonden hier 180 van de 458 buitenlandse werknemers die de gemeente Ede op dat moment telde. Langzamerhand werd het aantal bewoners van het complex minder. Een deel keerde terug naar Spanje; een ander deel kreeg (samen met overgekomen gezinsleden) een woning in de flats die in de periode 1970-1973 opgeleverd werden. De laatste dertig bewoners werden tenslotte overgebracht naar de Casa in Arnhem. Op 16 juni 1978 sloot Nuestra Casa haar deuren en het werd enkele jaren later gesloopt.

Wilde staking

Staking bij Nuestra Casa, 1976 (GA00655)
Staking bij Nuestra Casa, 1976 (GA00655)

In 1972 haalden Nuestra Casa en de daar woonachtige Spanjaarden de nationale pers. Met als excuus het slechte eten in de Casa ontstond op 16 maart een wilde staking. De landelijke bladen zagen hierin de hand van Franco-gezinde politieke agitatoren. Feit is wel dat de staking werd geleid twee werknemers die nog maar zeer kort in Nederland waren en beiden in Spanje een behoorlijke scholing hadden gehad. Eén van deze twee woonde niet eens in de Casa !
De volgende dag werden 194 stakers op staande voet ontslagen en een verder verblijf in Nuestra Casa ontzegd. Van de stakers werden er in de volgende dagen 98 werkwilligen weer aangenomen. De overigen verdwenen naar Spanje, enkelen zelfs zonder hun achterstallige loon op te halen.

Bronnen (aanwezig in het gemeentearchief Ede)

Literatuur

  • Schweitzer, R.  75 Jaar viscose textielgaren uit Ede. - Ede, 1996

Documentatie

  • Documentatieverzameling gemeentearchief Ede, archiefnummer 1001, map 11/177

Fotocollectie

  • GA00655 Staking bij Nuestra Casa, 1976

Auteur

Henk M. Klaassen, 2008

Gerelateerde pagina Kennisbank